Tutoring. Teoria, praktyka, studia przypadków.

Tutoring_Czekierda_Fingas_Szala
„Tutoring. Teoria, praktyka, studia przypadków” pod redakcją Piotra Czekierdy, Bartosza Fingasa i Marcina Szali jest pierwszą w Polsce książką, która w sposób kompleksowy przedstawia zjawisko tutoringu – zarówno pod kątem teorii, praktyki i konkretnych przykładów jej zastosowania w różnych kontekstach: szkolnym, akademickim i pozaformalnym.

Opinia o publikacji autorstwa dr Stanisława Kowala, kierownika Studniu Kształcenia Nauczycieli na Uniwersytecie Pedagogicznym:

Edukacja to ogół czynności prowadzenia drugiego człowieka i jego własnej aktywności w osiąganiu pełnych i swoistych dlań możliwości (Z. Kwieciński). Celem edukacji jest więc pełny rozwój człowieka, który dokonuje się w wyniku prowadzenia i własnej aktywności podmiotu. Prowadzenie zakłada obecność prowadzącego. Współczesne poszukiwania sensu działań edukacyjnych coraz częściej wskazują na pierwotne doświadczenie, którym jest spotkanie osób. Spotkanie osób w wymiarze edukacyjnym, to nie tylko intelektualna przygoda, ale także dzielenie się wartościami, zwracanie uwagi na emocje, to całościowe doświadczenie bycia z drugim człowiekiem – towarzyszenie człowiekowi w rozwoju. Rosnąca popularność tutoringu znajduje uzasadnienie między innymi w tym, że jest to metoda, która szczególnie podkreśla powrót do tego pierwotnego doświadczenia. Wobec tendencji do technologizacji i instrumentalizacji edukacji tutoring kultywuje podejście zindywidualizowane, a często nawet spersonalizowane, wspiera i umożliwia kształtowanie kompetencji komunikacyjnych, uczy współpracy, rozumienia i wzajemnego szacunku.

Pierwsza część niniejszej pracy zawiera świetne kompendium wiedzy na temat tutoringu. Autorzy wskazują na badania i projekty dotyczące zastosowania tej metody. Jednak szczególnie interesujące jest ukazanie przypadków praktycznego – i co najważniejsze – udanego zastosowania tego podejścia. Otrzymujemy zbiór inspirujących relacji z procesu wdrażania metody tutoringu do pracy szkoły, uniwersytetu oraz organizacji pozarządowych, a także możemy przeanalizować wywiady z uczestnikami projektów tutoringowych.

We współczesnym świecie ciągłe zmiany, ryzyko i niepewność powodują, że w edukacji pojawia się szczególne zapotrzebowanie na wspieranie autonomii i samodzielności, na umiejętności związane z obroną własnych tez i na efektywne posługiwanie się zdobytą wiedzą, doceniane są przedsiębiorczość i niezależność. Tutoring i techniki z nim związane stanowi realną szansę na zmianę systemu edukacji prowadzącą do realizacji tych potrzeb – do wzrostu zaufania między jednostkami, a także do budowania kapitału społecznego i kształcenia odpowiednio przygotowanych liderów.

Opinia dr Małgorzaty Sidor-Rządkowskiej, wykładowcy, specjalisty z zakresu coachingu, szkoleń i edukacji

Książka składa się z czterech części. W ich tworzeniu wzięło udział szerokie grono autorów. Większość z nich łączy ekspercką wiedzę na temat tutoringu z bogatym praktycznym doświadczeniem w prowadzeniu tutoriali. Taki dobór autorów zapewnia wszechstronną, wieloaspektową analizę tematu, umożliwiając jednocześnie czytelnikowi wyrobienie samodzielnego poglądu na temat ważności poszczególnych aspektów.

Część pierwsza książki zatytułowana „Co to jest tutoring? Kim jest tutor?” stanowi teoretyczne wprowadzenie do przedstawionych w dalszych częściach egzemplifikacji praktycznych. Część ta składa się z czterech rozdziałów. Autor pierwszego z nich, Piotr Czekierda, niekwestionowany autorytet w dziedzinie tutoringu, wychodzi od wyróżnienia trzech podejść edukacyjnych: edukacji masowej, edukacji zindywidualizowanej oraz edukacji spersonalizowanej. Charakterystyka tych podejść służy do sformułowania autorskiej definicji tutoringu oraz jej rozwinięcia w oparciu o pytanie: „Co wyróżnia tutoring spośród innych metod edukacyjnych?”. (…) Podsumowaniem rozdziału pierwszego są słowa: „Abyśmy mogli zrealizować (…) najlepszą opcję naszego życia potrzebujemy kilku rzeczy: rozpoznania (…) planu dzięki refleksji i kontemplacji, szerokich horyzontów i wypływających z nich wielkich marzeń, znajomości siebie (…) oraz cnót, cech charakteru dzięki którym możemy wcielać nasze dobre pragnienia w życie. Czyż może być większy dar ze strony tutora, nauczyciela czy wychowawcy jak pomoc we wcieleniu tego ideału w życie? Tutoring daje ku temu wielkie możliwości i dlatego przyznajemy mu szczególne miejsce wśród metod i podejść edukacyjnych”. Trudno się pod tymi słowami nie podpisać.

Rozdział drugi, autorstwa Bartosza Fingasa, to tekst pokazujący jak znakomite rezultaty może dać połączenie szerokiej wiedzy filozoficznej ze znajomością realiów współczesnej edukacji. Istota podjętych w tym rozdziale rozważań ogniskuje się w pytaniu: „Jak zidentyfikować źródła i korzenie tutoringu, by był on procesem głębokim, doświadczeniem zmieniającym życie, a nie tylko kolejną nowinką i ciekawostką edukacyjną?”. W odpowiedzi Autor dokonuje niezwykle wnikliwej analizy zagadnień takich jak relacja „mistrz-uczeń”, tradycja myślenia o rozwoju człowieka w kategorii cnót, wykorzystanie osiągnięć psychologii pozytywnej.

Autorem rozdziału trzeciego jest Marcin Szala. Jego rozważania koncentrują się wokół kompetencji tutora. Punktem wyjścia jest pojęcie: „stawanie się” (ang. becoming). Autor, podkreślając, ze słowo to ujmuje procesową naturę pracy tutorskiej, przeprowadza czytelnika przez istotę tego procesu, szczególną uwagę poświęcając takim jego elementom jak relacyjność oraz celowość. Charakterystyka procesu staje się punktem wyjścia do analizy kluczowych elementów bycia tutorem, takich jak wielkość duszy, uważność, eksperckość oraz umiejętności interpersonalne. Erudycyjny, pełen interesujących przykładów tekst zawiera także próbę odpowiedzi na pytanie „Czy każdy może być tutorem?”, propozycję modelu „swatki tutorskiej” oraz charakterystykę procesu kształcenia tutorów.

Rozdział czwarty, zatytułowany „Tutoring nie jest tani. Dlaczego się opłaca i jak go finansować?” jest swoistym łącznikiem między pierwszą a drugą częścią omawianej książki. Autor, Damian Godlewski, wnikliwie charakteryzuje koszty i korzyści związane z wdrażaniem programów tutoringu, udzielając jednocześnie odpowiedzi na zawarte w tytule pytania. Nie ulega wątpliwości, iż rozdział ten będzie przez wielu czytelników studiowany szczególnie uważnie. (…)

Dokonana w niniejszej recenzji charakterystyka poszczególnych części książki jedynie w niewielkim stopniu oddaje bogactwo jej zawartości. Złożone wątki wywodzące się z nauk takich jak filozofia, psychologia, socjologia, pedagogika zostały przedstawione w przystępnej i atrakcyjnej formie.

Podsumowując – bardzo wysoko oceniam koncepcję i sposób realizacji książki „Tutoring. Teoria, praktyka, studia przypadków” pod redakcją Piotra Czekierdy, Bartosza Fingasa i Marcina Szali.

Tutoring. Teoria, praktyka, studia przypadków.

Bartosz Fingas

Bartosz jest kierownikiem programowym Szkoły Tutorów, tutorem i trenerem w Collegium oraz zajmuje się organizacją Ogólnopolskiego Kongresu Tutoringu. Prowadzi szkolenia z zakresu tutornigu, rozwoju talentów oraz mentoringu.

Strona www.cw.edu.pl korzysta z plików cookies w celach statystycznych. Ustawienia przechowywanych plików cookies możesz w każdej chwili zmienić (dowiedz się jak). Korzystając z tej strony zgadzasz się na wykorzystywanie ciasteczek.